Kościerzyna - Spacer po mieście

 

Jeśli kiedykolwiek zamierzasz cieszyć się życiem 

- teraz jest na to czas - nie jutro, nie za rok.

Dzisiaj powinno być zawsze najwspanialszym dniem. 

( Michael Landon)

Kościerzyna to urokliwe miasteczko w województwie pomorskim... Leży w sercu regionu zwanego Szwajcarią Kaszubską... Ten pagórkowaty teren, pełen jezior i lasów, zyskał swoją nazwę  ponad 150 lat temu od niemieckich turystów zachwyconych tutejszym krajobrazem przypominającym Szwajcarię...

Kościerzyna jest jednym z najstarszych miast na Kaszubach, którego początki sięgają XIII wieku... Była posiadłością książąt pomorskich...  Pierwsza wzmianka o tej osadzie obronnej pochodzi z 1284 roku od księcia Miściowoja II... Prawa miejskie miejscowość otrzymała w XIV w3ieku, a dziś została uznana za historyczną stolicę  południowych Kaszub... 

Przez wieki Kościerzyna była miastem polskim... Wielokrotnie niszczona przez pożary, epidemie, przemarsze wojsk, stąd dziś niewiele tam zabytków... W 1772 roku,  z chwilą pierwszego rozbioru Polski, miasto znalazło się pod zaborem pruskim... W XIX wieku, wraz rozwojem kolei i przemysłu, miasto stało się ważnym punktem komunikacyjnym Pomorza... A po II wojnie światowej, stała się ważnym centrum administracyjnym i kulturalnym regionu... 

Sercem Kościerzyny jest Rynek z zachowanym średniowiecznym układem ulic... Zbliżony kształtem do kwadratu o przekątnych przebiegających  zgodnie z kierunkami stron świata... Obecnie plac  w większości, stolemy to

obudowany jest trzykondygnacyjnymi kamieniczkami... W północno-wschodzniej pierzei  rynku, moją uwagę przykuła  czterokondygnacyjna kamieniczka narożna w stylu secesyjnym... Elewację ozdabia wykusz wsparty na wspornikach zakończonych plastycznymi męskimi maskami potocznie zwanymi maszkaronami...

Niewątpliwą osobliwością kościerskiego rynku jest siedzący nieopodal fontanny na swojej taczce Remus, bohater kaszubskiej epopei - Życie i przygody Remusa autorstwa Aleksandra Majkowskiego... Remus jest uosobieniem przebudzenia narodowego Kaszubów... Jest wędrownym handlarzem książkami i mistykiem, wędrującym od wsi do wsi, niosąc oświatę i walcząc o tożsamość swojego ludu...

Zatrzymałam się w Hotelu Bazuny... To świetny punkt wypadowy, aby poznać Kaszuby... Przytulne, czyste pokoje,  dobre warunki noclegowe, pyszne śniadania... Do dyspozycji jest parking, kręgielnia, bar, SPA, a w pobliżu hotelu główne sklepy dyskontowe...

Bazuna to tradycyjny, ludowy instrument dęty z Kaszub... Dawniej używali ją  pasterze i rybacy do komunikowania się na duże odległości... Jest to długa, prosta, drewniana trąba mierząca zazwyczaj około  2 metrów...

W Kościerzynie przy ulicy Wojska Polskiego (głównej arterii miasta) znajduje się pomnik Józefa Wybickiego, syna Ziemi Kaszubskiej, twórcy słów. hymnu polskiego... Nie podoba mi się umiejscowienie monumentu w centralnej części parkingu zewnętrznego galerii handlowej... 

Józef Wybicki był jednym z najwybitniejszych przedstawicieli Oświecenia... Wybitny humanista, poeta, prawnik, poseł, senator, szambelan królewski, uczestnik Powstania Kościuszkowskiego, pisarz dramatyczny, działacz społeczny i polityczny zasługuje na inne  miejsce... Pomnik został odsłonięty w 1975 roku, w 150 rocznicę śmierci generała... Autorem tego monumentu jest rzeźbiarz Wawrzyniec Stamp...

Przy pomniku w 2018 roku  ustawiono multimedialną Ławkę Niepodległości... Można posłuchać: Marszu Pierwszej Brygady, przemówienia Marszałka Piłsudskiego i historii regionu...

Eksplorując miasto w wielu miejscach wzrok przykuwa herb Kościerzyny... Widnieje na nim  niedźwiedź kroczący... Na płycie rynku jest ułożony z kostki granitowej, a także odlany na pokrywach studzienek kanalizacyjnych... Wiele pamiątek zawiera symbol pokaźnego niedźwiedzia pod dębową gałęzią... 

Historię powstania herbu tłumaczy się za pomocą legendy o miśku nękającym mieszkańców dopóty, dopóki nie znaleźli się śmiałkowie, kowal i jego syn  gotowi stoczyć ze zwierzęciem walkę na śmierć i życie... Czynem tym  zyskali uznanie tak ogromne, że lud wybrał ich swoimi wodzami...

Polska oszalała na punkcie  miniaturowych przewodników... Wrocław ma swoje krasnale, Gniezno króliki, Zielona Góra bachusiki, Jelenia Góra jelonki, a Kościerzyna stolemy...

W Kościerzynie, w różnych punktach miasta rozmieszczono siedem figurek, które stały się sporą atrakcją... cóż to są stolemy Stolemy (kaszub. Stolemë) to w kaszubskich legendach potężne, mityczne olbrzymy, które przed wiekami zamieszkiwały tereny Kaszub... Charakteryzowały się nadludzką siłą... Rzucały wielkimi głazami, pięściami je rozbijały, wyrywały drzewa z korzeniami... Tę siłę zawdzięczali być może temu, że jedli końskie mięso  i pili końskie mleko...

- Akordiusza - spotykam tuż przy Rynku obok wejścia do Muzeum Ziemi Kościerskiej,

- Bankowca  - podziwiam przy Banku Spółdzielczym na ul. Świętojańskiej,

- Stulatek      - upamiętnia 100 rocznicę odzyskania niepodległości przez Polskę,

- Antałka       - wypatrzyłam przy Starym Browarze,

- Piekôrza     - spotkałam idąc do piekarni na ul. Świętojańskiej,

W samym sercu miasta Kościerzyna, zaledwie kilkadziesiąt metrów od Rynku wznosi się Kościół pw. Trójcy Świętej, mający status Sanktuarium Maryjnego... Murowana z cegły świątynia powstała na początku XVIII wieku... W związku z ciągłym wzrostem wiernych, kościół został rozebrany, a na jego miejscu powstał obecny, na planie krzyża greckiego... Wybudowano go w latach 1914 -1917, w stylu neobarokowym... Wyposażenie kościerskiej fary obejmuje w szczególności: ołtarz główny z nastawą, ołtarze boczne pochodzące z XVII wieku... 

We wnętrzu znajduje się kaplica Maryjna - Sanktuarium Matki Bożej Kościerskiej Królowej Rodzin, wokół której  od wieków skupia się kult i pielgrzymki... Najstarszym zabytkiem w świątyni jest późnogotycki obraz Ukrzyżowanie, pochodzący z początku XVI wieku... Najcenniejszym zabytkiem jest XV-wieczna gotycka Pieta, przedstawiająca siedzącą na tronie zbolałą Maryję, trzymającą na kolanach martwe ciało swojego Syna... 

Jest jeszcze jedna niezwykła figurka stolemki, imieniem Mëmka czyli Matka kościerskich stolemów... Możemy ją zobaczyć przy schodach prowadzących na Wzgórze Księżniczki Gertrudy... Wszystkie figurki zostały wykonane przez rzeźbiarza Tomasza Radziewicza...

Bardzo dziękuję za odwiedziny i pozostawione komentarze...

Serdecznie wszystkich pozdrawiam...